ĐỌC | NGHE SÁCH NÓI | SÁCH PDF | YOUTUBE
Chúng tôi đã định nghĩa Phật giáo Nguyên thủy là Phật giáo trong thời Đức Phật còn tại thế cho đến khoảng 100 năm sau khi Đức Phật nhập diệt, khi Đạo Phật chưa phân chia 18 hay 20 học phái, khi chưa chia thành Đại Thừa, Tiểu Thừa, khi chưa chia thành Bắc Tông, Nam Tông. Sự phân chia thành học phái chỉ là những đáp ứng của nhu cầu hoằng pháp, tùy thuộc cá tánh địa phương, liên hệ đến trí tuệ của các bậc tổ sư hoằng pháp. Nhưng học phái nào, bộ phái nào cũng phải chấp nhận một số lý thuyết chủ yếu, một số giới luật căn bản, một số pháp môn tu hành truyền thống, và chính những giáo lý chủ yếu ấy, những giới luật căn bản ấy, những pháp môn tu hành truyền thống ấy tác thành Phật giáo Nguyên thủy.
Số giáo lý căn bản ấy là gì, nếu không phải là Bốn Sự Thật, Mười Hai Nhân Duyên, Vô Ngã, Năm Uẩn, Mười Hai Xứ, Mười Tám Giới,… Số giới luật căn bản ấy là gì, nếu không phải là Giới Bổn Patimokkha, là Hộ Trì Các Căn, Tiết Độ Trong Ăn Uống, Chánh Niệm Tỉnh Giác, Chú Tâm Cảnh Giác, Thiểu Dục Tri Túc,… Những pháp môn truyền thống ấy là gì, nếu không phải là Giới, Định, Tuệ, Giải Thoát, Giải Thoát Tri Kiến, là Bốn Niệm Xứ, Bốn Như Ý Túc, Năm Căn, Năm Lực, Bảy Giác Chi, Tám Thánh Đạo,…
Vẫn biết có thể có những giải thích khác biệt đối với các giáo lý căn bản tùy thuộc theo học phái, nhưng dầu muốn giải thích thế nào đi nữa cũng không thể tách rời khỏi những định nghĩa căn bản mà Đức Phật đã giảng giải về những giáo lý này, nếu không thì sẽ bị rơi vào ngoại đạo ngay. Chắc cũng có một số người nói, các giáo lý này như Bốn Sự Thật, Mười Hai Nhân Duyên, Lý Vô Ngã, chúng tôi đã hiểu rồi, đã thuộc làu rồi, cần gì phải nhắc đi nhắc lại. Vâng, quý vị có thể tưởng tri (sañjānati) những giáo lý ấy, quý vị có thể thức tri (vijānati) những giáo lý ấy, nhưng quý vị không thể thắng tri (abhijànàti) những giáo lý ấy nếu quý vị chưa có trí tuệ (paññā). Quý vị không có thể liễu tri (parijànàti) những giáo lý ấy nếu quý vị chưa đoạn trừ các lậu hoặc. Do vậy giáo lý nguyên thủy cần phải đặt ra một cách khẩn thiết để chúng ta cùng nhau tưởng tri, thức tri, thắng tri và liễu tri những lời dạy căn bản của Đức Phật.
Tư liệu về Phật giáo Nguyên thủy phần lớn nằm trong Kinh tạng A-hàm (Àgama) và Kinh tạng Pali, tuy vậy chỉ một số người đọc và hiểu được mà thôi, nhất là Kinh tạng Pali, nên sự nghiên cứu về Phật giáo rất hạn chế. Ngày nay chúng tôi giới thiệu ra quảng đại quần chúng những tư liệu này với hy vọng những tư liệu này sẽ làm sống dậy một cao trào nghiên cứu giáo lý Nguyên thủy. Chúng tôi tin tưởng rằng giáo lý Nguyên thủy được tìm hiểu nhiều chừng nào, thời sẽ giúp Phật tử chúng ta xích lại gần nhau hơn, không còn bị chia rẽ bởi các học phái, các hệ phái và có như vậy, chúng ta mới có cơ hội thắng tri, tuệ tri và liễu tri những lời dạy nguyên thủy của Đức Phật.
—
Thành kính tri ân công lao to lớn của Hòa thượng Thích Minh Châu đã dịch Việt từ nguyên bản tiếng Pali 5 bộ Kinh Nikaya – văn bản đáng tin cậy nhất lưu giữ những lời dạy gốc của Đức Phật Thích-Ca Mâu-Ni.
Từ khóa:
TRỞ VỀ MỤC LỤC KINH TƯƠNG ƯNG BỘ
Tổng hợp – so sánh – chọn lọc từ nhiều nguồn uy tín: kinh sách, sách in, các trang mạng,…
Xin được cảm ơn và tri ân tất cả những cá nhân đã cống hiến thời gian, công sức, của cải, tâm huyết để thu thập, đánh máy, ghi âm, lưu trữ, ấn tống và chia sẻ miễn phí những tư liệu quý giá này.